:: زروان: پژوهشگاه هنر و معماری ::

یکشنبه ۳٠ فروردین ۱۳۸۸

یادداشت ویژه

ضیافت دهم وبلاگ‌های معماری ـ 7

Special Note
The 10th Virtual Forum of Architectural Blogs - 7

شرکت‌کنندگان ضیافت دهم
þ علی خیابانیان / یادی از ارک بلند تبریز
þ کمال یوسف‌پور / در جست‌وجوی فضای زمان حال
þ محمود اکبری / برج میلاد
þ جعفر بزاز / وقتی یک معمار به حداقل‌ها بسنده می‌کند!
þ محمد خبازی / مرگ تئوری
þ علی م. / بر سفره ضیافت دهم
þ محمدرضا منعام، فرناز ضرابیان / آرامگاه بوعلی: تجلی هویت همدانی
þ وحید ابراهیم‌زاده / معنای درون و بیرون
þ فرهاد شرفی / تجزیه و تحلیل بنای فرهنگستان هنر (شماره 3)
þ محمدعلی عبدالصمدی / طراحی ... زمان ... اجرا ...
þ بختیار لطفی / پل پیروزی

پایان ضیافت دهم
ضیافت دهم وبلاگ‌های معماری که با موضوع «معرفی و نقد یکی از آثار معماری معاصر ایران» و به میزبانی زروان برگزار شد، اینک به پایان راه و ایستگاه آخر رسیده است. اغلب انتخاب‌کنندگان این موضوع که بسیاری از آنها نیز در ضیافت شرکت نکردند، بر این باور بودند که با توجه به کمبود مستندات قابل اتکاء درباره معماری معاصر ایران، به ویژه در اینترنت، به بهانه ضیافت دهم می‌توان گامی هر چند کوچک در راه پر کردن این خلاء و مستندسازی معماری معاصر ایران برداشت. اما به نظر می‌رسد ماهیت موضوع انتخابی که بر دو رکن نقد و معماری معاصر ایران استوار بود، بسیاری را از مشارکت در این عرصه بازداشت، چرا که نقد هنوز پدیده‌ای مبهم و ناشناخته در معماری کشور ماست و معماری معاصر ایران پدیده‌ای است که مدارک معتبر بسیار اندکی از آن در اختیار داریم. اما علی‌رغم تعداد اندک شرکت‌کنندگان در ضیافت دهم، می‌توان آن را به عنوان نوعی تمرین و نقطه شروع برای نقدنویسی در عرصه معماری و مستندسازی آثار معماری معاصر ایران به شمار آورد و این انتظار را از وبلاگ‌نویسان داشت که از این پس توجه بیشتری به موضوع مهم نقد معماری در وبلاگ‌هایشان داشته باشند تا در آینده شاهد حضور هر چه بیشتر و ثمربخش‌تر معماری و معماران ایرانی در دنیای مجازی باشیم.

در پایان جا دارد از تمام دوستانی که در ضیافت دهم وبلاگ‌های معماری شرکت کردند و زحمت گام گذاشتن در وادی نقد و نقادی را به جان خریدند و به نظاره از دور بسنده نکردند، صمیمانه سپاسگذاری کنم و نیز گلایه خویش را از دوستانی که انتظار داشتم با توجه به دانش و سوابق ارزنده خویش، گامی هر چند کوچک در این راه بردارند، ابراز کنم، از جمله محمدرضا شیرازی، ایمان رییسی، آزاده شاهچراغی و نصیر زرین‌پناه.

معرفی میزبان ضیافت یازدهم
در پایان ضیافت دهم، بر اساس رسم و روال ضیافت‌های پیشین، باید میزبان ضیافت بعدی معرفی شود. فرد پیشنهادی من برای میزبانی ضیافت یازدهم وبلاگ‌های معماری، دکتر ایمان رییسی است که امیدوارم ایشان با پذیرش میزبانی، قطار ضیافت‌ وبلاگ‌های معماری را در ادامه مسیر، با دانش و درایت خویش، هدایت کنند.

þþþ

پاسخ دکتر ایمان رییسی به دعوت من برای پذیرش میزبانی ضیافت یازدهم:
«... متاسفانه به علت فعالیت در حوزه‌های مختلف، زمان کافی برای هدایت چنین قطار گرانقدری را ندارم. ضمنا آقای مهندس حسام عشقی صنعتی را برای این مهم پیشنهاد می‌نمایم. ...»

بدین‌ترتیب، با احترام به پیشنهاد دکتر رییسی، حسام عشقی صنعتی به عنوان میزبان ضیافت یازدهم وبلاگ‌های معماری معرفی می‌شود.

دیدگاه‌های خوانندگان ()

لینک

کمال یوسف‌پور

موضوعات:

سه‌شنبه ٢٥ فروردین ۱۳۸۸

جوایز معماری

معمار خلوت‌نشین سوییسی، برنده جایزه پریتزکر 2009

Architectural Awards
Reclusive Swiss Architect, 2009 Pritzker Prize Laureate

پیتر زامتور (Peter Zumthor)، معمار 65ساله سوییسی که تا دو هفته دیگر، در 26 آوریل، شصت‌وششمین سال تولد خود را جشن خواهد گرفت، از سوی بنیاد هایت، به عنوان برنده جایزه معماری پریتزکر در سال 2009 معرفی شد، جایزه‌ای که اغلب از آن به عنوان نوبل معماری و عالی‌ترین افتخار برای معماران یاد می‌شود و در سال 2008، نصیب ژان نوول، معمار فرانسوی، شده بود. مدال برنزین پریتزکر به همراه جایزه 100000 دلاری آن، 29 مه، طی مراسمی در بوئنوس‌آیرس آرژانتین، به زامتور اعطاء خواهد شد. در سه دهه برگزاری جایزه پریتزکر، دومین بار است که این جایزه به یک معمار سوییسی تعلق می‌گیرد؛ پیش از این نیز، ژاک هرزوگ و پی‌یر دمورن، در سال 2001، مشترکا به عنوان برندگان پریتزکر معرفی شده بودند.

در بیانیه هیأت هشت‌نفره داوران جایزه پریتزکر که از اعضای شاخص آن می‌توان به شیگرو بان از ژاپن، یوهانی پالاسما از فنلاند و رنزو پیانو از ایتالیا اشاره کرد، چیره‌دستی پیتر زامتور در خلق آثاری برخوردار از یک شخصیت قاطع، استوار، جاودان و بی‌زمان، و استعداد نادر و استثنایی او در ترکیب ایده‌های خالص و موشکافانه با یک بعد واقعا شاعرانه تحسین شده است. Lord Palumbo، رییس هیأت داوران، در تشریح معماری زامتور می‌گوید: «معماری او بیش از یک ساختمان صرف و بیانگر احترام و اولویت قائل شدن به سایت، میراث فرهنگ محلی و درس‌های ارزش‌مند تاریخ معماری است. مصالح مختلف، از چوب‌های سرو تا شیشه‌های سندبلاست‌شده، در دستان ماهر زامتور، همچون دستان یک صنعت‌گر استاد، کیفیات منحصربفرد خود را در خلق یک معماری پایا و ماندگار، به رخ بیننده می‌کشند.»

پیتر زامتور در سال 1943، در باسل سوییس به دنیا آمد و پس از فراگیری کابینت‌سازی نزد پدر، ابتدا در زادگاهش و سپس در انستیتو Pratt نیویورک، به تحصیل در رشته معماری پرداخت. او پس از بازگشت به سوییس، در سال 1967 در دپارتمان حفاظت از بناهای تاریخی استخدام شد و در سال 1979، آتلیه خویش را در Haldenstein تاسیس کرد، خلوت‌گاهی کوهستانی که هنوز، با 15 نفر کارمند، در آن کار می‌کند. زامتور از سال 1996، استاد آکادمی معماری دانشگاه ایتالیایی سوییس است و در انستیتو معماری کالیفرنیای جنوبی در لس‌آنجلس (1988)، دانشگاه فنی مونیخ (1989) و مدرسه طراحی دانشگاه هاروارد (1999) نیز به عنوان استاد میهمان، به تدریس پرداخته است.

اگرچه اکثریت کارهای پیتر زامتور در سوییس قرار دارند، اما در کارنامه کاری او، پروژه‌هایی در آلمان، اتریش، هلند، انگلستان، اسپانیا، نروژ، فنلاند و ایالات متحده نیز دیده می‌شود. مشهورترین اثر زامتور، حمام آب‌گرم در Vals سوییس (1996) است که از سوی رسانه‌ها، به عنوان شاهکار او یاد شده است. از دیگر پروژه‌های شناخته‌شده او می‌توان به موزه هنر Bregenz در اتریش (1997)، غرفه سوییس در اکسپوی 2000 در هانوفر آلمان (2000)، و جدیدترین آنها، کلیسای کوچک Brother Klaus در آلمان (2007) و موزه Kolumba در کلن آلمان (2007)، اشاره کرد.

معماری پیتر زامتور نشان می‌دهد که معماری هم یک هنر است و هم یک فن. زمینه‌های فلسفه طراحی او را می‌توان در دورانی جست‌وجو کرد که نزد پدرش به فراگیری کابینت‌سازی مشغول بود. او معماری را به عنوان یک کار دستی می‌بیند و از دفتر طراحی‌اش با عنوان یک آتلیه یاد می‌کند و در مقایسه با دیگر معماران مشهور بین‌المللی، با تمرکز بر یک یا دو پروژه، بطور همزمان، از تبدیل‌شدن به یک مدیر شرکت یا بازگشایی شعبه‌های جهانی برای دفتر خود اجتناب کرده است. زامتور با دقت و پشتکار زیاد و گاهی اوقات با دستان خود، پروژه‌های اغلب کوچکش را در یک حوزه جغرافیایی محدود اجرا کرده و شخصیت یک معمار عملگرای طرفدار محیط زیست را، به جای یک معمار ستاره و مشهور، از خود به نمایش گذاشته است. کار زامتور، ریشه در فلسفه فرهنگ محلی و منطقه‌ای دارد که زمان و تداوم جنبه‌های مهم آن را تشکیل می‌دهند.

زامتور پس از آگاهی از نتیجه جایزه پریتزکر، با اشاره به سرافرازی خویش از اینکه کارهای کوچک او در طول 20 تا 30 سال گذشته، در جهان حرفه‌ای به رسمیت شناخته شده و مورد قدردانی قرار گرفته‌اند، گفته است اعطای این جایزه به من، نشان می‌دهد که ساختمان‌ها خود با مخاطبان سخن می‌گویند، حقیقتی که این نوید را می‌تواند به معماران جوان بدهد که اگر آنها برای دست‌یابی به کیفیت در کارشان تلاش و پیکار کنند، می‌توانند بدون هر تبلیغ ویژه‌ای، در سطح جهان دیده شوند.

دیدگاه‌های خوانندگان ()

لینک

کمال یوسف‌پور

موضوعات:

پنجشنبه ٢٠ فروردین ۱۳۸۸

مبانی نظری معماری

در جست‌وجوی تعریفی برای معماری ـ 1

Architectural Theory
In Search of a Definition for Architecture - 1

تعریف معماری از دیدگاه ویلیام موریس
یکی از شناخته‌شده‌ترین تعریف‌های معماری، تعریفی است که در سال 1881، توسط ویلیام موریس (William Morris)، معمار انگلیسی، ارائه شده است:

«معماری شامل تمام محیط فیزیکی است که زندگی بشر را دربرمی‌گیرد و تا زمانی که جزیی از دنیای متمدن به شمار می‌آییم، نمی‎توانیم خود را از حیطه آن خارج سازیم، زیرا معماری عبارت است از مجموعه اصلاحات و تغییراتی که به اقتضای نیازهای انسان، در روی کره زمین ایجاد شده است و تنها صحراهای بی آب و علف از آن بی‌نصیب مانده‌اند. ما نمی‌توانیم تمام منافع خود را در زمینه معماری در اختیار گروه کوچکی از مردمان تحصیل‌کرده بگذاریم و آنها را مامور کنیم که برای ما جست‌وجو کنند، کشف کنند و محیطی را که ما باید در آن زندگی کنیم، شکل دهند و بعد ما آن را ساخته و پرداخته تحویل بگیریم و سپس متحیر شویم که خاصیت و عملکرد آن چیست. به عکس، این بر ماست که هر یک به نوبه خود ترتیب صحیح به وجود آمدن مناظر سطح کره زمین را سرپرستی و نظارت کنیم و هر یک از ما باید با دست‌ها و مغز خود، سهم خویش را در این وظیفه ادا کند.» (1)

این تعریف، در مقایسه با تعریف‌های متنوعی که تاکنون توسط اندیشمندان و معماران مختلف برای معماری ارائه شده، از سه ویژگی منحصربفرد برخوردار است:
1. در این تعریف، معماری به مثابه موجودیتی چنان والا و هنری شناخته نشده و هرگونه مداخله انسان در محیط زیست که به دگرگونی شکلی و ترکیبی آن انجامد و تا حد دگرگونی منظر سطح زمین پیش رود، زیر پوشش معماری آورده ‌شده است.
2. در این تعریف، معماران آموزش‌دیده از مجموعه انسان‌هایی که حتی بی‌شناخت معماری به مثابه یک دانش کاربردی و بی‌توجه به معنای تجربی کارشان (و اندیشه‌ها و تدابیری که بر این دو امر مترتب‌اند) می‌توانند معماری کنند، جدا شده‌اند.
3. بر اساس این تعریف، معماری خواستار مسئولیت است، به تناسب آگاهی و وجدان محیط زیست انسان‌ها. (2)

_________________________________________

þ پی‌نوشت:

1. بنه‌ولو، لئوناردو، 1378: تاریخ معماری مدرن، ترجمه سیروس باور، دانشگاه تهران، صص 299-300.

2. فلامکی، محمدمنصور، 1371: شکل‌گیری معماری در تجارب ایران و غرب، ، نشر فضا، ص 128.

دیدگاه‌های خوانندگان ()

لینک

کمال یوسف‌پور

موضوعات:

شنبه ۱٥ فروردین ۱۳۸۸

معرفی کتاب

کتاب‌های جدید جهان معماری ـ 3

Book Review
World’s New Architectural Books - 3

Theoretical Meltdown (AD)

þ Editor: Luigi Puglisi
þ Publisher: Wiley
þ Published: 2009

þ Paperback: 136 pages
þ List Price: $75.00
þ ISBN: 0470997796

If the 20th century can be characterised by theories and manifestoes, which emanated across every sphere of life from politics to the fine arts, the beginning of the 21st century can be distinguished by its very break from theory. This 'theoretical meltdown' can be seen in the way disciplines coalesce with each other and blur their parameters: fine art becoming indistinct from advertising imagery; architecture incorporating communication techniques; and sculpture dealing with living spaces; while architecture reshapes fragments of the natural environment. Features writings by and interviews with some of the most remarkable protagonists of the debate. … more>>

The Phaidon Atlas of 21st Century World Architecture

þ Author: Editors of Phaidon Press
þ Publisher: Phaidon Press
þ Published: 2008

þ Hardcover: 812 pages
þ List Price: $195.00
þ ISBN: 0714848743

'The Phaidon Atlas of 21st Century World Architecture' is a comprehensive portrayal of the finest built architecture from around the world completed since the year 2000. Each building is fully illustrated with drawings and photographs, described in a short essay and accompanied by key facts. The atlas includes every building type, from the smallest single houses, cafes, and wineries to the largest museums, airports and stadia.

Divided into six world regions, 'The Phaidon Atlas of 21st Century' World Architecture provides an important overview of global and local trends in architecture. Extensive indexes enable easy cross-referencing and comparison of data, and provide additional information on architects. This essential addition to any architecture library presents an unparalleled level of data on contemporary architectural practice. … more>>

Architecture Now! 6

þ Author: Philip Jodidio
þ Publisher: TASCHEN
þ Published: 2009

þ : 576 pages
þ List Price: $39.99
þ ISBN: 3836501937

This sixth installment of 'Architecture Now!', featuring buildings ranging in size from Terunobu Fujimori's tiny (6.07 square meters) Teahouse Tetsu to Norman Foster's gigantic Crystal Island project in Moscow (1.1 million square meters), provides an overview of what is happening right now in architecture, be it of traditional inspiration, or at the very edge of current thinking. What is the spirit of this moment, and how does architecture reflect the creativity as the first decade of the 21st century draws to a close?

'Architecture Now!' 6 is THE reference for what is happening and what is to come. Easy-to-navigate illustrated A-Z entries include current and recent projects, biographies, contact information, and web sites. Featured architects include: Adjaye Associates, Tadao Ando, Shigeru Ban, Coop Himmelb(l)au, Olafur Eliasson, Zaha Hadid, Heatherwick Studio, Herzog & de Meuron, Sejima + Nishizawa/SANAA, Tonkin Liu and Peter Zumthor. … more>>

Alvaro Siza
The Function of Beauty

þ Author: Carlos Castanheira, Alvaro Siza
þ Publisher: Phaidon Press
þ Published: 2009

þ Hardcover: 320 pages
þ List Price: $90.00
þ ISBN: 0714849461

Siza's architecture has been defined as continuously experimental; as this generously-illustrated volume makes clear, each of his designs responds creatively to its setting but his work as a whole retains a unity of form. In addition to residential, cultural, and infrastructural projects in Portugal, this book includes the Ibere Camargo Foundation in Puerto Alegre, Brazil, opened to wide acclaim in April 2008, and projects currently under construction including a mimesis museum in Paju, South Korea, as well as a cultural centre in Ceuta and a sports hotel in Huesca, both in Spain.

All projects in this book are documented in full, with sketches, drawings, and photographs, and detailed descriptions by author Carlos Castanheira and Siza himself. … more>>

Photoshop in Architectural Graphics

þ Author: Horst Sondermann
þ Publisher: Springer Verlag
þ Published: 2009

þ Hardcover: 328 pages
þ List Price: $69.95
þ ISBN: 3211715918

Photoshop is the worldwide market leader among image editing software. Along with its classical use for photography and web design, it is also an important 3D-modelling tool. It is used to generate textures and for the post-production of rendered stills. In architectural terms, it can be said that Photoshop is used in all workflow phases, whether to generate and process planning layouts, to produce material textures for virtual modeling or for the final assembly of photographed and rendered image components.

This volume features solutions for typical everyday tasks and helps planners, architects and students achieve satisfying results with the help of Photoshop software. … more>>

دیدگاه‌های خوانندگان ()

لینک

کمال یوسف‌پور

موضوعات:

دوشنبه ۱٠ فروردین ۱۳۸۸

نقد معماری

نقد القایی ـ ٢

بازخوانی کتاب «معماری و اندیشه نقادانه» ـ ۲۴

Architectural Criticism
Evocative Criticism - 2
Book Review: Architecture and Critical Imagination - 24

از فنون مورد استفاده در نقد تصویری القایی، برای اغراق در یک تصویر و به تبع آن برانگیختن بیشتر احساسات مخاطب و تاثیرگذاری بر او، می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
þ بزرگ‌نمایی تصاویر
þ صرف‌نظر از عناصر غیرمرتبط تصویر و حذف عناصری که باعث پرت‌شدن حواس از موضوع اصلی می‌شوند، به منظور تاکید بیشتر روی عناصر خاص مورد توجه
þ کنار هم قرار دادن عناصر به نحوی که مقایسه را به دنبال داشته باشد: چنانچه عناصر ضد و نقیض طوری کنار یکدیگر قرار گیرند که مخاطب احساس کند ستیزی بین خوب و بد ایجاد شده و بدی در حال چیره‌شدن بر خوبی است، احساسات او به شدت تحریک می‌شود. برای کسب موفقیت در این فن، باید از تضادهای شدیدی که نقاط مشترک بسیار اندکی با یکدیگر دارند، مثل تضاد بین طبیعت و صنعت، بهره جست.
þ بهره‌گیری از جلوه‌های ویژه طبیعی، مانند قراردادن بنا در هاله‌ای از مه یا استفاده از پس‌زمینه‌های باد، طوفان یا برف و بوران: بدین‌ترتیب، بنا در چنین زمینه‌هایی محو و مورد اشارات تلویحی و ابهام‌آمیزتری واقع می‌شود. چنین تصاویری، بدون استفاده از کلام، منتقل‌کننده احساساتی از قبیل سرما، گرما، رطوبت و ... هستند.
þ به تصویر کشیدن مکان‌های قدیمی بکر، زیبا و مرموزی که در حال زوال و نابودی هستند: شاید تاثیرگذارترین تصاویر از این دست، تصاویری هستند که لحظات تحول و گذار پدیده‌ای را ثبت کرده‌اند، مانند تصویر اولین کلنگی که برای احداث یک بنا زده می‌شود، اولین جرقه‌های ایجادکننده یک آتش ویرانگر، تصاویری از اولین دقایق سقوط یک بنا یا اولین ضرباتی که به خانه‌های کلنگی برای نابودی آنها وارد می‌شود.

بایستی توجه داشت که اگرچه بعضی از فنون نقد تصویری القایی دارای ارزش و تاثیر زیادی هستند، اما به خودی خود برای برانگیزاندن احساسات مخاطب کافی نیستند. این فنون زمانی تاثیرگذارند که از قبل پیش‌زمینه‌های احساسی نسبت به بنا در بیننده ایجاد شده باشد تا این فنون در مرحله بعد بتوانند توسط تصاویر و طرح‌های به دقت انتخاب شده‌ای از بنا، این احساسات را تشدید و رها سازند.

_________________________________________

þ بخش پیشین بازخوانی کتاب «معماری و اندیشه نقادانه»:

٢٣. نقد القایی ـ 1

دیدگاه‌های خوانندگان ()

لینک

کمال یوسف‌پور

موضوعات:

چهارشنبه ٥ فروردین ۱۳۸۸

یادداشت ماه

گزیده‌ای از پیام‌های خوانندگان ـ 9

Month’s Note
A Selection of Readers’ Comments - 9

þ بازتاب یادداشت «جهان مصالح ـ 1»
سارا:
دارم فکر می‌کنم چقدر طول می‌کشه اینا به رشت برسند و چقدر دیگه طول می‌کشه که استادای ما التفات بفرمایند و اینا رو واقعی تشخیص بدند و اجازه بفرمایند ما تو افکار محدودمون این وسایل رو هم راه بدیم.

þ بازتاب یادداشت «خواندنی‎های معماری ـ 2»
طناز:
وقتی هیچکدوم از ما نمی‌تونیم یک خط بکشیم، بدون توجه به علایق استاد، می‌خوایم وضعیت بهتر از این باشه؟
من ترم ۷ هستم و دوست دارم طرح‌هام با مکعب باشه، ولی باورتون می‌شه حتی یک ترم نتونستم یک کار با مکعب تحویل بدم، چون استادی که ۵ واحد دستشه، منحنی دوست داره.

þ بازتاب یادداشت «معماری امروز؛ ظرف زندگی امروز»
یک دوست:
... گاهی گفتگو در مورد یک متن به غایت مشکل می‌شود. علت آن البته در مشکل بودن موضوع بحث نیست، علت در بی‌انسجام بودن متن نهفته است. مرادم از انسجام، یک معنای فنی {منطقی} نیست، مرادم وجود روش‌مندی عقلانی در ارائه ادعای اصلی در متن و ارائه شواهد و استدلال معتبر در تایید ادعا است.
اجازه بده ببینیم مدعای اصلی این متن چیست؟ معماری ظرف زندگی است، آیا این ادعای اصلی این نوشته است؟ ریا و دروغگویی اهالی آموزش {دم از فرهنگ اصیل زدن اهالی آموزش و زندگی روزمره بنجل ـ به زعم نویسنده ـ ایشان} مدعای این مقاله است؟ یا کنکاش در نیاز روانی، اختصاصی ایرانی، مدعای اصلی نوشته می‌باشد؟
از همه چیز که بگذریم این اشاره دائمی به واژه هویت و ترکیب دلبخواهی آن با هر واژه دیگری مثل هویت فرهنگی، هویت اجتماعی، هویت جمعی و غیره است؛ انگار که تکرار هزاران هزار بار یک کلمه {که هرگز قادر به تبیین و توضیحی بیشتر در مورد آن نیستند} می‌تواند حقانیت برای آن فراهم کند. کدام هویت؟
بارانی از جملات بی‌مفهوم و بدون استدلال و فرضیات ایده‌آلیستی {که صرفا به درد هیجان‌زده کردن خواننده می‌خورد} و به دنبال آن یکی دو جمله برای اختتام هیجان‌انگیزتر متن. من شک قوی دارم این روش تولید متن غیر از تولید هیجان به کار دیگری بیاید.

نوری:
... معماری تنها یک ساختمان نیست، بلکه سیستمی متشکل از بنا، معمار و مخاطب است. معماری یک متن است، متنی با کلام ویژه. کاربر از تفکر و نحوه نگرش معمار بی‌اطلاع است و بنای معماری زندگی نوینی را در ادراک مخاطب خود آغاز می‌کند. هر بنای معماری آن هنگام موجودیت می‌یابد که توسط مخاطب درک شود و مورد استفاده قرار گیرد. ساخته بی‌مخاطب، اثری معماری و هنری نیست. ...

دیدگاه‌های خوانندگان ()

لینک

کمال یوسف‌پور

موضوعات: