مصالح معماری

 

سنگ روان در خدمت معماری نوین ـ 2

 

Architectural Materials

New Architecture in Liquid Stone - 2

 

تركیب مقاومت فشاری سنگ و مقاومت كششی فولاد در بتن مسلح، سازه‎های بتنی را قادر به تحمل وزن بسیار زیاد و پوشش دهانه‎های بزرگ می‎سازد. از آنجایی كه عناصر تشكیل‎دهنده سازه بتن مسلح می‎توانند بصورت یك شبكه ‎پیوسته و یكپارچه، به هم بافته شوند، استفاده از بتن مسلح در طراحی سازه، آن را از قابلیت انعطاف‎پذیری بی‎نظیری برخوردار می‎كند. معماران و مهندسان از این ویژگی برای خلق عناصر ساختمانی مختلف، از صفحات بتنی یكپارچه گرفته تا قاب‎های سازه‎ای سه‎بعدی و كنسول‎های عظیم و مهیب، بهره می‎گیرند.

 

 Simmons Hall, MIT, Cambridge, Massachusetts, Steven Holl Architects, 2003

 

بررسی تاریخی كاربرد بتن در معماری نشان می‎دهد كه بتن توسط معماران رومی و صدر مسیحیت مورد استفاده قرار می‎گرفت، اما در قرون وسطی و رنسانس اغلب بی‎استفاده ماند، تا آنكه در نیمه دوم قرن نوزدهم بار دیگر، عمدتاً برای مصارف معمولی، مورد توجه قرار گرفت، به ویژه در مواردی كه ساخت ارزان، قابلیت ایجاد دهانه‎های عریض و نسوز بودن، ضرورت بكارگیری آن را ایجاب می‎كرد. مسلح كردن بتون نیز كه برای این كار میلگردهای فولادی را به منظور استحكام بیشتر در میان بتن قرار می‎دادند، به دهه 1870 باز می‎گردد. معماران قرن نوزدهم بعضاً به قابلیت‎های بتن مسلح خیلی اطمینان نداشتند و نسبت به آن بدگمان بودند. بتن در آن زمان یك ماده خیلی جدید به شمار می‎رفت و ویژگی‎های آن برای معماران به خوبی قابل درك نبود، زیرا فاقد یك فرم ذاتی و پایدار بود. جالب آنكه این دقیقاً همان خصوصیتی است كه بتن را برای بسیاری از معماران امروز، به وسیله‎ای امیدواركننده جهت تحقق ایده‎هایشان تبدیل می‎كند.

 

Auditorio De Tenerife, Spain, Santiago Calatrava, 2003 

 

پدیده بتن در چند سال آخر قرن نوزدهم كه معماران سعی كردند سبكی مبتنی بر این مصالح بیابند، آشكارتر گردید. در حالی كه یكی از طراحان احتمالاً چنین استدلال می‎كرد كه ویژگی انعطاف‎پذیری بتن آن را به ماده‎ای مناسب برای بیان‎گرایی هنری در معماری تبدیل می‎كند، دیگری ممكن بود بر نقش روش قاب و قاب‎بندی تكیه نماید و مدعی ارزش‎گذاری بر نمونه‎های پیشین گوتیك و یا حتی شیوه‎های معماری فولاد و شیشه شود. نظریات مشابه مختلفی نیز با توجه به جنبه بیرونی بتن ابراز می‎شد، بدین معنا كه یك معمار بتن را ماده‎ای معمولی و پیش پاافتاده و نیازمند پوشانیده شدن با كاشی‎ها و روكارهای آجری می‎دانست و دیگری از زیبایی ذاتی آن دم می‎زد كه به همین دلیل باید نمایان می‎ماند.

 

 



موضوعات: