سخنی با خوانندگان4

 

بم: عرصه آزمون علمی و اخلاقی مهندسان ساختمان

اولین ماه زمستان در حالی سپری شد که کشور ما شاهد یک فاجعه طبیعی بود که خسارات مادی و معنوی زیادی را به همراه داشت. زلزله‎ای ویرانگر این بار در شهر تاریخی بم اتفاق افتاد و در این زلزله بار دیگر حرفه مهندسی در کانون توجه عموم قرار گرفت و مسائلی در ارتباط با وظایف و نقش مهندسان ساختمان مطرح گردید که بارها در حوادث مشابه مطرح گشته و با گذشت زمان به فراموشی سپرده شده بودند.

اکنون که نزدیک یک ماه از این حادثه گذشته و مباحث مختلفی در این خصوص در رسانه‎ها مطرح گردیده است، راحت‎تر می‎توان به بحث پیرامون ابعاد مختلف این فاجعه پرداخت. حادثه‎ای که در بم به وقوع پیوست، از جنبه‎های گوناگون قابل بررسی است:

1. مسائل مربوط به امداد و نحوه کمک‎رسانی مؤثر به هنگام وقوع حوادث طبیعی

2. راهکارهای بازسازی شهر بم و ارگ تاریخی آن 

3. اهمیت حفاظت از آثار ارزشمند میراث فرهنگی همچون ارگ بم

4. اهمیت و راهکارهای کنترل و نظارت بر اجرای ساختمان‎ها توسط مهندسان ذیربط

5. لزوم رعایت اخلاق حرفه‎ای در نزد مهندسان

یک نگاه کلی به موضوعات یاد شده نشان می‎دهد که بخش اعظمی از این مسائل با وظایف و مسؤولیت‎های خطیر متولیان و مهندسان ساختمان در ارتباط است. همین موضوع سبب گردید از نخستین ساعات پس از وقوع زلزله، این قشر در کانون توجه محافل خبری و علمی قرار گیرد.

ساختمان‎سازی امری است خطیر و دشوار که با جان و مال مردم سروکار دارد و کوچکترین سهل‎انگاری در این زمینه خسارات جبران‎ناپذیری به بار می‎آورد که نمونه‎های متعدد آن در زلزله اخیر به وضوح مشاهده گردید. از این رو در روند احداث یک بنا، همکاری مؤثر و شفاف میان مهندسان و دست‎اندرکاران اجرای ساختمان دارای اهمیت فوق‎العاده زیادی است. ساختمان‎سازی با رعایت کلیه قوانین و مقررات و عدم فرار از کنترل‎های مهندسی از سوی پیمانکاران و نیز نظارت همه‎جانبه بر اجرای ساختمان توسط مهندسان امری است که با همکاری این دو رکن صنعت ساختمان می‎تواند نقش مهمی در کاهش خسارات ناشی از وقوع زلزله داشته باشد.

 

 

اکنون نیز که زلزله اتفاق افتاده و با اتمام عملیات امدادرسانی، موعد بازسازی بم و بخصوص ارگ تاریخی آن فرا رسیده است، وظیفه سنگینی بر عهده مهندسان است تا بتوانند گامی هر چند ناچیز در جهت کاهش آلام مردم آسیب‎دیده بم بردارند. در مسأله بازسازی بم، طراحی و پیشنهاد تکنیک‎های مؤثر و سریع ساختمان‎سازی با رعایت همه‎جانبه اصول ایستایی و ماندگاری بنا و نیز توجه به همگونی ساختمان‎های جدید با معماری بومی منطقه، حائز اهمیت فراوانی است.

کوتاه سخن آنکه، هرچند این زلزله آثار و نتایج تأسف‎باری به همراه داشت که دل هر انسانی را به درد می‎آورد، اما اگر به دقت پیامدهای این زلزله مورد تجزیه و تحلیل کارشناسان قرار گیرد، می‎توان به افزایش کیفیت ساختمان‎سازی و نیز کاهش خسارات بلایای احتمالی آینده در کشور زلزله‎خیز ایران امیدوار بود. در این عرصه مهندسان ساختمان می‎توانند با تجهیز خود به دانش روز و نیز رعایت اخلاق حرفه‎ای، نقشی تاریخی در احیای شهر بم و ارگ تاریخی آن ایفا کنند. البته ناگفته نماند تحقق همه این موارد مستلزم آن است که این حادثه همچون حوادث مشابه گذشته، با گذشت زمان به ورطه فراموشی سپرده نشود. 

 

 



موضوعات: