جوایز معماری

معمار خلوت‌نشین سوییسی، برنده جایزه پریتزکر 2009

Architectural Awards
Reclusive Swiss Architect, 2009 Pritzker Prize Laureate

پیتر زامتور (Peter Zumthor)، معمار 65ساله سوییسی که تا دو هفته دیگر، در 26 آوریل، شصت‌وششمین سال تولد خود را جشن خواهد گرفت، از سوی بنیاد هایت، به عنوان برنده جایزه معماری پریتزکر در سال 2009 معرفی شد، جایزه‌ای که اغلب از آن به عنوان نوبل معماری و عالی‌ترین افتخار برای معماران یاد می‌شود و در سال 2008، نصیب ژان نوول، معمار فرانسوی، شده بود. مدال برنزین پریتزکر به همراه جایزه 100000 دلاری آن، 29 مه، طی مراسمی در بوئنوس‌آیرس آرژانتین، به زامتور اعطاء خواهد شد. در سه دهه برگزاری جایزه پریتزکر، دومین بار است که این جایزه به یک معمار سوییسی تعلق می‌گیرد؛ پیش از این نیز، ژاک هرزوگ و پی‌یر دمورن، در سال 2001، مشترکا به عنوان برندگان پریتزکر معرفی شده بودند.

در بیانیه هیأت هشت‌نفره داوران جایزه پریتزکر که از اعضای شاخص آن می‌توان به شیگرو بان از ژاپن، یوهانی پالاسما از فنلاند و رنزو پیانو از ایتالیا اشاره کرد، چیره‌دستی پیتر زامتور در خلق آثاری برخوردار از یک شخصیت قاطع، استوار، جاودان و بی‌زمان، و استعداد نادر و استثنایی او در ترکیب ایده‌های خالص و موشکافانه با یک بعد واقعا شاعرانه تحسین شده است. Lord Palumbo، رییس هیأت داوران، در تشریح معماری زامتور می‌گوید: «معماری او بیش از یک ساختمان صرف و بیانگر احترام و اولویت قائل شدن به سایت، میراث فرهنگ محلی و درس‌های ارزش‌مند تاریخ معماری است. مصالح مختلف، از چوب‌های سرو تا شیشه‌های سندبلاست‌شده، در دستان ماهر زامتور، همچون دستان یک صنعت‌گر استاد، کیفیات منحصربفرد خود را در خلق یک معماری پایا و ماندگار، به رخ بیننده می‌کشند.»

پیتر زامتور در سال 1943، در باسل سوییس به دنیا آمد و پس از فراگیری کابینت‌سازی نزد پدر، ابتدا در زادگاهش و سپس در انستیتو Pratt نیویورک، به تحصیل در رشته معماری پرداخت. او پس از بازگشت به سوییس، در سال 1967 در دپارتمان حفاظت از بناهای تاریخی استخدام شد و در سال 1979، آتلیه خویش را در Haldenstein تاسیس کرد، خلوت‌گاهی کوهستانی که هنوز، با 15 نفر کارمند، در آن کار می‌کند. زامتور از سال 1996، استاد آکادمی معماری دانشگاه ایتالیایی سوییس است و در انستیتو معماری کالیفرنیای جنوبی در لس‌آنجلس (1988)، دانشگاه فنی مونیخ (1989) و مدرسه طراحی دانشگاه هاروارد (1999) نیز به عنوان استاد میهمان، به تدریس پرداخته است.

اگرچه اکثریت کارهای پیتر زامتور در سوییس قرار دارند، اما در کارنامه کاری او، پروژه‌هایی در آلمان، اتریش، هلند، انگلستان، اسپانیا، نروژ، فنلاند و ایالات متحده نیز دیده می‌شود. مشهورترین اثر زامتور، حمام آب‌گرم در Vals سوییس (1996) است که از سوی رسانه‌ها، به عنوان شاهکار او یاد شده است. از دیگر پروژه‌های شناخته‌شده او می‌توان به موزه هنر Bregenz در اتریش (1997)، غرفه سوییس در اکسپوی 2000 در هانوفر آلمان (2000)، و جدیدترین آنها، کلیسای کوچک Brother Klaus در آلمان (2007) و موزه Kolumba در کلن آلمان (2007)، اشاره کرد.

معماری پیتر زامتور نشان می‌دهد که معماری هم یک هنر است و هم یک فن. زمینه‌های فلسفه طراحی او را می‌توان در دورانی جست‌وجو کرد که نزد پدرش به فراگیری کابینت‌سازی مشغول بود. او معماری را به عنوان یک کار دستی می‌بیند و از دفتر طراحی‌اش با عنوان یک آتلیه یاد می‌کند و در مقایسه با دیگر معماران مشهور بین‌المللی، با تمرکز بر یک یا دو پروژه، بطور همزمان، از تبدیل‌شدن به یک مدیر شرکت یا بازگشایی شعبه‌های جهانی برای دفتر خود اجتناب کرده است. زامتور با دقت و پشتکار زیاد و گاهی اوقات با دستان خود، پروژه‌های اغلب کوچکش را در یک حوزه جغرافیایی محدود اجرا کرده و شخصیت یک معمار عملگرای طرفدار محیط زیست را، به جای یک معمار ستاره و مشهور، از خود به نمایش گذاشته است. کار زامتور، ریشه در فلسفه فرهنگ محلی و منطقه‌ای دارد که زمان و تداوم جنبه‌های مهم آن را تشکیل می‌دهند.

زامتور پس از آگاهی از نتیجه جایزه پریتزکر، با اشاره به سرافرازی خویش از اینکه کارهای کوچک او در طول 20 تا 30 سال گذشته، در جهان حرفه‌ای به رسمیت شناخته شده و مورد قدردانی قرار گرفته‌اند، گفته است اعطای این جایزه به من، نشان می‌دهد که ساختمان‌ها خود با مخاطبان سخن می‌گویند، حقیقتی که این نوید را می‌تواند به معماران جوان بدهد که اگر آنها برای دست‌یابی به کیفیت در کارشان تلاش و پیکار کنند، می‌توانند بدون هر تبلیغ ویژه‌ای، در سطح جهان دیده شوند.



موضوعات: