رویدادهای معماری

درگذشت خالق سردر دانشگاه تهران

Architectural Events
Creator of Tehran University’s Main Gate dies at 73

2 مرداد 1389: کورش فرزامی، طراح سردر ماندگار و خاطره‌انگیز دانشگاه تهران، ‌در سن 73 سالگی، دار فانی را وداع گفت. او دانش‌آموخته دانشگاه تهران در سال 1343 بود و سردر دانشگاه تهران که امروزه به نماد آموزش عالی در ایران تبدیل شده و به عنوان اثر فرهنگی تاریخی در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده و حتی تصویر زیبای آن، زینت‌بخش پول ملی (اسکناس‌های پنجاه تومانی) نیز شده است، حاصل شرکت موفقیت‌آمیز او در یک مسابقه طراحی در دوران دانشجویی بود که در سال تحصیلى 46-1345، به دستور ریاست وقت دانشگاه، در میان دانشجویان و طراحان مختلف برگزار شد.

مهم‌ترین منبع در دسترس درباره تاریخچه و نحوه ساخت سردر دانشگاه تهران، روزنامه کیهان ۲۴ فروردین ۱۳۴۸ است که خبر ساخت سردر جدید دانشگاه تهران را چنین ثبت کرده است: «ساختمان سردر جدید دانشگاه تهران در خرداد امسال پایان مى‌یابد و سردر قبلى پس از ۲۶ سال خدمت، جاى خود را به سردر تازه که آمیزه‌اى از معمارى مدرن و معمارى سنتى ایران است، مى سپارد.» مهندس کورش فرزامى نیز در مصاحبه با کیهان، در شرح مشخصات طرح خود می‌گوید: «ارتفاع سردر دانشگاه از سطح زمین 7 متر و ۵۰ سانتى‌متر و فاصله بین دو دهنه آن 20 متر است. مهم‌ترین مسئله این است که ما از بهترین طرز کارکرد بتن استفاده کرده‌ایم و تا آنجا که مقدور بوده است، کوشیده‌ایم تا بناى جدید داراى روحیه ایرانى بوده و تلفیقى از معمارى مدرن و گذشته باشد.» همچنین در این خبر، تاریخ تصویب طرح سردر دانشگاه، سال ۱۳۴۶، تاریخ آغاز عملیات ساختمانى آن، ۱۷ شهریور ۱۳۴۷ و هزینه اجرای آن، 6 میلیون و 500 هزار ریال عنوان شده است. (میرزایی، زینب: هویت پنهان یک اثر ملى، روزنامه ایران، سه شنبه ۱۱ تیر ۱۳۸۷)

درباره نمادپردازی سردر دانشگاه تهران، برخی بر این عقیده‌اند که این طرح، الهام‌گرفته از تصویر خیالی دو پرنده است که بال‌هایشان را برای اوج گرفتن و برخاستن از زمین، باز کرده‌اند. عده‌ای دیگر نیز آن را به عنوان کتابی باز می‌دانند که در مقابل دیدگان دیگران به نمایش درآمده است. (شیراسب، راحله: سردر دانشگاه تهران؛ پرواز به سوی آموزش، پایگاه اطلاع‌رسانی شهرسازی و معماری، 9 مهر 1384)

به گزارش واحد مرکزی خبر، مراکز صدا و سیمای سنندج و مهاباد، ‌شهرک مسکونی دانشگاه تهران، ‌مجموعه صنعتی صدا و سیما، ‌بیمارستان تهران کلینیک، کارخانه زامیاد، غرفه ایران در نمایشگاه بین‌المللی اوزاکای ژاپن و ‌غرفه فرانسه در نمایشگاه بین‌المللی تهران، از دیگر آثار مطرح مرحوم کورش فرزامی به شمار می‌روند.



موضوعات: